De argusvlinder gaat sterk achteruit in Vlaanderen, de populaties zijn de laatste decennia drastisch afgenomen. Vandaag vinden we enkel nog stabiele populaties in de duinen en polders langs de kust, in het zuidoosten van Limburg en jawel... op en rond de polder- en graslandgebieden van de Antwerpse Haven.

Om deze opvallende vlinder beter te beschermen, start het Team Soortenbehoud van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO) een uitgebreid onderzoek naar de leefgebieden, het gedrag en de verspreiding van de soort. Daarbij rekenen de onderzoekers ook op de hulp van vrijwilligers, natuurliefhebbers en bezoekers van de natuurgebieden op Linkeroever.

Onderzoek naar leefgebied en verplaatsingen

Met het onderzoek wil INBO precies uitpluizen welke planten, landschapselementen en microklimaten ze prefereren om te gedijen. Daarnaast brengen ze in kaart hoe de individuen uit geschikte habitats ten westen van de Schelde met elkaar verbonden zijn. Kunnen vlinders kilometers aan ongeschikt gebied overbruggen om van het ene naar het andere habitat te vliegen, of blijven ze eerder ter plaatse?

Om dit te beantwoorden gebruikt men vangst-hervangst-technieken. Dit is een onderzoeksmethode waarbij we vlinders individueel markeren om bij een latere hervangst te achterhalen welke afstand ze hebben afgelegd.

Als voorbeeld, een gemarkeerde heivlinder.

Hoe kan je helpen?

Het onderzoek focust zich op drie focusgebieden: Ketenisseschor en omliggende dijken (1), Putten Weiden, Putten West en Drijdijck (2), Oude Doel en Doelpolder Noord (3). De weg van een vlinder is echter onvoorspelbaar en hun vliegbereik kan ver buiten deze grenzen reiken! Daarom: 

• Zie je een argusvlinder? Maak een foto en voer de waarneming in via waarnemingen.be. Ook waarnemingen buiten de drie focusgebieden zijn cruciaal.

• Vermeld zo nauwkeurig mogelijk de locatie, datum en het tijdstip.

• Indien mogelijk: noteer ook het gedrag van de vlinder (zonnend, nectardrinkend, vliegend, ei-afleggend,…) en of het om een mannetje of vrouwtje gaat.

Links: mannetje argusvlinder, herkenbaar aan de donkere geurstrepen op de voorvleugel (foto Valérie Goethals); Rechts: vrouwtje argusvlinder (foto Ilf Jacobs)

Let extra op gemarkeerde vlinders

Sommige argusvlinders dragen een kleine markering of code op de onderzijde van de vleugel. Waarnemingen van zulke gemarkeerde exemplaren zijn bijzonder belangrijk voor het onderzoek. De vlinders zijn gemarkeerd op de onderkant van de linkerachtervleugel, maar ook met een stip op de bovenkant van de rechtervoorvleugel. Dit laat toe om te zien of een vlinder gemarkeerd is of niet en zo ja, om verder na te gaan welk nummer er precies op de ondervleugel staat.

Vind je een gemarkeerde vlinder? Meld de waarneming via waarnemingen.be en stuur een mail naar simon.braem@inbo.be.  Vermeld de code, de kleur van de markering en voeg indien mogelijk een foto toe.

Focusgebieden

Op de kaart hieronder ziet u de drie doelgebieden in het blauw gearceerd. Deze gebieden bezoeken de onderzoeker zelf om vlinders te vangen en te merken. Ze roepen jouw hulp vooral in om in de omliggende en tussenliggende zones vlinders waar te nemen.
 

Met dit onderzoek hopen de betrokken partners beter te begrijpen welke omstandigheden de argusvlinder nodig heeft om zich opnieuw duurzaam te herstellen in Vlaanderen. Elke waarneming helpt daarbij. Alvast bedankt aan alle vrijwilligers en bezoekers die deze zomer een extra oogje in het zeil houden voor deze bijzondere vlinder!